Badania nad stanowiskiem archeologicznym w okolicach Osia z pozostałościami osady Gotów prowadzone są od 2017 r. W bieżącym sezonie wykopaliskowym natrafiono na ich cmentarzysko z 50 grobami. Osadę odkryto na terenie Wdeckiego Parku Krajobrazowego w okolicach Osia dzięki zastosowaniu lotniczego skaningu laserowego. W ubiegłym roku dokładniej zbadano teren metodami nieinwazyjnymi, otwierając wykopy archeologiczne tylko w określonych punktach. Dzięki temu okazało się, że na stanowisku znajdują się pozostałości gockiej osady z IV w. n. e. W tym m/w okresie ten skandynawski lud prowadził ekspansję terytorialną, docierając aż do Morza Czarnego. Dotychczas przebadano jedynie 250 m² z szacowanej powierzchni stanowiska wynoszącej ok. 1 ha.

Goci, germański lud, przybył na ziemie Polski z południowej Skandynawii. Pozostawił po sobie wiele kurhanów i piękną biżuterię. W okolicach Ujścia archeolodzy badają ich cmentarzysko. Jak dotąd natrafiają wyłącznie na żeńskie pochówki. Interesujące cmentarzysko kultury wielbarskiej, przypisywanej Gotom, zlokalizowane jest w dolinie Noteci w okolicach Ujścia. Wzdłuż wyniosłych skarp pagórków Goci wznosili swym zmarłym okazałe kurhany, widoczne z daleka, ozdobione kamiennymi kręgami lub jedynie stelami albo z piasku z dna doliny, co wymagało wiele pracy. Dzięki temu mogli demonstrować swą siłę. Obecnie są porośnięte lasem, a na skutek prac rolniczych, prowadzonych w tym miejscu jeszcze przed wojną, zniwelowane na tyle, że nie wyróżniają się w terenie. Badaniami w tym miejscu od pięciu lat kieruje prof. Andrzej Michałowski, z Wydziału Archeologii UAM w Poznaniu, i żartobliwie określa jako cmentarzysko Amazonek, albowiem jeszcze ani razu nie natrafiono tu na męski pochówek. Jak dotąd przeb...