Z biblioteki archeolożki

Dział poświęcony książkom z zakresu archeologii i nauk pokrewnych









Komentarze

Prześlij komentarz

Popularne posty z tego bloga

Niesamowita kapsuła czasu znaleziona w Egipcie

Obraz
Wyjątkowe znalezisko zawiera 18 tys. notatek. Z pewnością pozwoli na lepsze poznanie starożytnego Athribis ok. przełomu VII i VI w. p. n. e. Na kapsułę podczas prac badawczych natrafił zespół archeologów pod przewodnictwem prof. Christiana Leitza z Instytutu Starożytnych Kultur Bliskiego Wschodu (IANES) na Uniwersytecie w Tybindze we współpracy z Mohamedem Abdelbadią i jego zespołem z egipskiego Ministerstwa Turystyki i Starożytności. W kapsule znajdowało się aż 18 tys. notatek. Sporządzono je na ostrakach, czyli skorupach glinianych naczyń, głównie pismem demotycznym, w mniejszym stopniu hieroglificznym, hieratycznym, greckim, koptyjskim czy arabskim. Notatki zawierają listy i opisy produktów spożywczych czy przedmiotów codziennego użytku. Wśród notatek wyróżniają się ostrakony mogące stanowić notatki uczniów, np spisy nazw miesięcy, liczb, zadań z arytmetyki i gramatyki. Ciekawy jest alfabet ułożony z  w formie mnemotechnicznej polegającej na przypisaniu do każdej litery ptaka, k...
Czytaj więcej...

Górnopaleolityczne Stanowisko Łowców Mamutów. Kraków ul. Spadzista

Obraz
Wstęp Stanowisko Kraków ul. Spadzista jest kompleksem stanowisk paleolitycznych, na którym występowała kultura wschodniograwecka 1 . Zlokalizowane jest ok. 2 km od centrum Krakowa na południowym zboczu góry Św. Bronisławy, zawieszone 47 m nad doliną rzeki Rudawy. Odkryte zostało w roku 1967 podczas prac ziemnych przy ul. Spadzistej. W latach następnych rozpoczęły się tam systematyczne badania prowadzone przez Katedrę Archeologii Polski Uniwersytetu Jagiellońskiego 2  (kontynuowano je do 2002 r.). Chociaż rok wcześniej przeprowadzono wykopaliska na obszarze Kraków ul. Spadzista A, to jednak w niniejszym artukule nie zostaną one omówione ze względu na duże oddalenie od Spadzistej B+B1; nawet w literaturze przedmiotu jest o nim niewiele informacji 3 . Ze wstępnych ustaleń wynikało, iż stanowisko prezentuje pozostałości po obozowisku kultury wschodniograweckiej. Tzw. kompleks grawecki pojawił się na terenie całej Europy między 30-20 tys. lat temu w wyniku powolnych ruchów...
Czytaj więcej...

Przełomowe znalezisko w badaniach nad pradziejowym osadnictwem na terenie gminy Puszcza Mariańska (pow. żyrardowski)

Obraz
Prowadzone dotąd badania archeologiczne na terenie gminy Puszcza Mariańska nie wnosiły nic nowego do stanu wiedzy o dawnym osadnictwie tych ziem. Aż do kwietnia b. r., kiedy to rolnik z Korabiewic natrafił na swoim polu na fragmenty starych glinianych naczyń i kości. Fragment strony tytułowej tygodnika "Życie Żyrardowa", nr 17(3565)2021 Informację o znalezisku do lokalnych mediów przekazał pan Edward Mikulski, lider grupy Odkrywcy Lokalnej Historii. Według jego relacji rolnik z Korabiewic w zeszłym roku zdecydował się po raz pierwszy na orkę na łące, będącej do tej pory terenem zalewowym. Wówczas na głazie znajdującym się w ziemi złamał lemiesz od pługa. W tym roku przed rozpoczęciem prac polowych postanowił go wykopać. Pod płaskim głazem znalazł fragmenty naczyń i kości. Udawszy się na miejsce, stwierdził iż ma do czynienia z pochówkiem popielnicowych kultury łużyckiej sprzed ponad trzech tysięcy lat. Bezzwłocznie powiadomił Mazowieckiego Konserwatora Zabytków. Przybyli na m...
Czytaj więcej...

Pod dawnym kościołem ewangelickim w Sierakowie odkryto kryptę ze szczątkami Piotra Mikołaja von Gartenberga

Obraz
W maju tego roku w Sierakowie (woj. wielkopolskie) rozpoczęto prace związane z odbudową zabytkowego kościoła ewangelickiego. Ma w nim powstać Muzeum Rybactwa Śródlądowego. Archeolodzy badający teren inwestycji dokonali ciekawego odkrycia. Kościół ewangelicki w Sierakowie, stan na koniec lat 90. XX w., fot. Roweromaniak, CC BY-SA 2.5 O tym, że akurat dawny właściciel Sierakowa, Piotr Mikołaj von Gartenberg, mógł zostać pochowany w kościele ewangelickim pozostawało w sferze spekulacji. Albowiem zbór nie posiadał nawet piwnic. Przy okazji prac archeologicznych, prowadzonych przy rozbiórce zniszczonej świątyni, natrafiono na kryptę pogrzebową. Wybudowano ją centralnie przed ołtarzem, jej wymiary wynoszą 175x290 cm. W czwartek 23 lipca archeolodzy za pomocą kamery wpuszczonej przez odwiert dokonali rozpoznania wnętrza. Krypta nie była naruszona, lecz widać odciśnięty na niej czas. Znajdująca się we wnętrzu trumna jest zapadnięta i przywalona deskami, które pierwotnie służył...
Czytaj więcej...

W Hiszpanii znaleziono obozowisko Neandertalczyków sprzed ok. 120 tys. lat

Obraz
Na wschodzie Hiszpanii archeolodzy natrafili na pozostałości obozowiska neandertalczyków. Według wstępnych szacunków dzisiejszą prowincję Alicante nasi wymarli krewni zamieszkiwali przed ponad 120 tysiącami lat. Stanowisko archeologiczne, na którym natrafiono na ślady aktywności neandertalczyków, znajduje się w gminie Aspe na terenie parku przyrody Los Aljezares. Było to obozowisko, które funkcjonowało na otwartej przestrzeni. Badania tego miejsca na terenie dzisiejszego w Los Ajezares trwają od lipca 2021 r. - poinformował zespół archeologów z Uniwersytetu w Walencji. W badaniach uczestniczyli też eksperci z uniwersytetów w Alicante i francuskim Montpellier, a także pracownicy Muzeum Archeologicznego w Bilbao. Pierwsza rekonstrukcja Neandertalczyka autorstwa Hermanna Schaaffhaesena Kierujący pracami prof. Aleix Eixea podkreśla znaczenie odkrycia. Jak mówi, większość badań dotyczących życia neandertalczyków opierało się dotąd głównie o znaleziska w jaskiniach. Badacz podkreślił, że odk...
Czytaj więcej...

Piwo przez 500 lat jednoczyło imperium Wari

Obraz
Czytając o takich doniesieniach można zastanawiać się nad kwestią: co było pierwsze? Chleb czy piwo? Gdy zabrakło piwa w imperium Wari, ono po prostu upadło. Imperium Wari, istniejące od ok. 600 r. n. e. do ok. 1100 r., rozciągało się w Andach środkowych i południowych na przestrzeni 1500 km w chwili swej największej potęgi. Powstało na terytorium kultury Moche, która ostatecznie upadła w VIII w. Wari rozwijało się prężnie i udoskonaliło rolnictwo poprzez budowę tarasów chroniących uprawy przed powodziami. Dzięki pokojowej polityce słabsze ludy podporządkowywały się Wari.  Rozległe imperium spajała rozbudowana s ieć dróg oraz... piwo.  Ryc. 1. Mapa prezentująca imperium Wari (źródło: Wikipedia/ domena publiczna) Archeolodzy pod kierunkiem Ryana Williamsa z Muzeum Historii Naturalnej w Chicago wzięli pod lupę chicha – rodzaj piwa ważonego w Peru do dziś, głównie z kukurydzy. Przed 20. laty Williams odkrył w Cerro Baul na południu Peru browar Wari. Uważona ...
Czytaj więcej...

Archeolodzy badają tajemnicze głazy sprzed 7 tys. lat z okolic Dąbrowy Górniczej

Obraz
Na megalityczne głazy natrafił Maciej Rodziewicz. Zaintrygowany wystającymi z ziemi głazami, zgłosił się do miejscowego Miejskiego Muzeum "Sztygarka". Archeolodzy po wstępnych badaniach ocenili wstępnie wiek stanowiska na 7 tys. lat. Neolityczne megality miały wysokość ok. 1,7 m i były wkopane pionowo w ziemię, pod nimi znajdowała się jama o głębokości 70 cm. Najprawdopodobniej było to cmentarzysko. Niemniej jednak znalezisko może okazać się sensacyjne i rzuci więcej światła na najdawniejsze dzieje regionu. Fot. Dariusz Nowak/ Miejskie Muzeum Sztygarka Bibliografia: Archeolodzy z Dąbrowy Górniczej nie zdradzają miejsca swoich prac. To może być sensacyjne odkrycie , "Wyborcza.pl" z dnia 26 września 2021 r., https://www.google.com/amp/s/sosnowiec.wyborcza.pl/sosnowiec/7,93867,27616327,archeolodzy-z-dabrowy-gorniczy-dokopali-sie-do-pionowych-scian.amp Sobierajski. P., Sensacyjne odkrycie w Dąbrowie Górniczej. Pracownicy Muzeum Miejskiego Sztygarska na tropie śladów his...
Czytaj więcej...

II Rajd szlakiem wojny minowej nad Rawką - relacja

Obraz
Rajd został zorganizowany z inicjatywy Stowarzyszenia "Inicjatywa Ziemi Bolimowskiej". Łączy formę pieszych wycieczek z żywą lekcją historii. Rajd odbył się w dniu 28 maja w miejscowości Joachimów-Mogiły k/Bolimowa. Każdy z uczestników otrzymywał pamiątkową przypinkę oraz pocztówki z reprodukcjami zdjęć wykonanych przez walczących żołnierzy na istniejącym tu ponad 100 lat temu froncie. Istniała też możliwość zakupu na DVD filmu "Obłoki śmierci", ukazującego pierwszo-wojenne walki w tej okolicy. Ze względu na pogodę wzięło w nim udział ok. 40 osób, nie licząc oczywiście rekonstruktorów. Na uczestników czekały na ok. 10-kilometrowej trasie mini-inscenizacje. Przewodnikiem był Piotr Moskwa - wiceprezes stowarzyszenia. Piotr Moskwa, członek Stowarzyszenia"Inicjatywa Ziemi Bolimowskiej" barwnie opowiadał o pierwszo-wojennych walkach Marsz rozpoczął się przy wiacie leśnej nieopodal Pomnika Powstańców Styczniowych. W niewielkiej odległości od tego miejsca znajduj...
Czytaj więcej...

W Assuanie odkryto skrytkę z 35 mumiami

W ostatnim czasie archeolodzy pracujący w Egipcie nie narzekają na brak ciekawych odkryć. W lutym świat obiegła informacja o znalezieniu grobu z 50 mumiami, a na początku kwietnia - mumiach mysz! W minioną środę natomiast Ministerstwo Starożytności podało do informacji odkrycie skrytki z 35 mumiami w Assuanie. Badania prowadzone były pod kierunkiem  Patrizii Piacentini, profesor egiptologi. Grobowiec datuje się na okres ptolemejski (332 r. p. n. e. - 395 r. n. e.). W pomieszczeniu, w którym znajdowało się 31 mumii, znaleziono również wazy zawierające bitumin oraz lniane nosze z drewna palmowego. Mumie dzieci złożone były osobno w bocznej niszy. Ze wszystkich najlepiej zachowały się tylko dwie uważane za matkę z dzieckiem, pozostałe są uszkodzone. Grobowiec został splądrowany już w starożytności. W grobowcu złożono również maski, statuetki i kartonaże. Hieroglify znajdujące się na jednej z trumien podają informację, że grobowiec należał do Tjit. Piacentini zaznaczyła, że jest ...
Czytaj więcej...

Egzorcyzm sprzed 3,5 tys. lat odkryty w zbiorach British Museum

Babilońska tabliczka zapisana jednostronnie pismem klinowym pozostawała w zbiorach British Museum od XIX w. Jej treść nie do końca była zrozumiana aż do teraz. Podczas przeglądu muzealnych zbiorów, dr Irving Finkel ku swemu zaskoczeniu dostrzegł podczas oględzin tabliczki słabo widoczny wyryty na niej rysunek, przedstawiający skrępowanego brodatego mężczyznę prowadzonego przez kobietę w długiej sukni. W tym kontekście treść tabliczki stała się bardziej zrozumiała. Uważa się, że zawierała ona swoisty egzorcyzm. Jakąś rodzinę nawiedzał duch zmarłego, a najprostszym sposobem na pozbycie się go było ofiarowanie mu kochanki. Wedle opisu rytuału, należało przygotować dwie figurki, jedną przedstawiającą mężczyznę ubranego w zwykłą codzienną szatę, a drugą kobietę odzianą w cztery czerwone suknie i posiadającą złotą broszkę, łóżko, krzesło, grzebień i fiolkę perfum. Rytuał należało odprawić o wschodzie słońca, ustawiając w jego kierunku dwa naczynia z karneolu wypełnione piwem i  kadzielni...
Czytaj więcej...