"Amazonki" pod Ujściem. Archeolodzy badają żeńskie cmentarzysko kultury wielbarskiej

-

Goci, germański lud, przybył na ziemie Polski z południowej Skandynawii. Pozostawił po sobie wiele kurhanów i piękną biżuterię. W okolicach Ujścia archeolodzy badają ich cmentarzysko. Jak dotąd natrafiają wyłącznie na żeńskie pochówki.

Interesujące cmentarzysko kultury wielbarskiej, przypisywanej Gotom, zlokalizowane jest w dolinie Noteci w okolicach Ujścia. Wzdłuż wyniosłych skarp pagórków Goci wznosili swym zmarłym okazałe kurhany, widoczne z daleka, ozdobione kamiennymi kręgami lub jedynie stelami albo z piasku z dna doliny, co wymagało wiele pracy. Dzięki temu mogli demonstrować swą siłę. Obecnie są porośnięte lasem, a na skutek prac rolniczych, prowadzonych w tym miejscu jeszcze przed wojną, zniwelowane na tyle, że nie wyróżniają się w terenie. Badaniami w tym miejscu od pięciu lat kieruje prof. Andrzej Michałowski, z Wydziału Archeologii UAM w Poznaniu, i żartobliwie określa jako cmentarzysko Amazonek, albowiem jeszcze ani razu nie natrafiono tu na męski pochówek.


Jak dotąd przebadano pochówek szkieletowy "księżniczki". Należał do przedstawicielki elit, zmarłej ok. 20 roku życia. Wyposażony był w wiele srebrnych ozdób zachwycających precyzją wykonania. W kurhanach chowano również przedstawicieli niższych klas, o czym świadczyć może ciałopalny pochówek wyposażony w przęśliki i szpile do włosów - uważane za typowe wyposażenie grobowe kobiet. W innym kurhanie nie znaleziono żadnych szczątków poza zwęglonym drewnem, okazałym fragmentem ceramiki i gliniany przęślik. Badanie C14 wykazało, iż niezrozumiałych dziś obrzędów dokonano 200 lat po pochówku tej osoby, w chwili rozpoczęcia intensywnych migracji.

Od normy odbiega pochówek "wojowniczki", gdyż znaleziono w nim małe brązowe ostrogi pasujące na drobne kobiece stopy. Prof. Michałowski zaznacza iż pomimo że uważane są za typowo męski artefakt, to nie można na ich podstawie przypisywać jej stereotypowej roli wojowniczki (osobiście myślę, iż może jedynie za życia z powodzeniem uprawiała jazdę konną?).

Wiele jeszcze jest do odkrycia w tym miejscu. A prace trwają nadal.


Bibliografia:

Przybylski A., Nie taki barbarzyńca straszny. Ziemia odkrywa tajemnice Gotów, "Tvn24.pl" z dnia 18 lipca 2021 r., https://tvn24.pl/poznan/dolina-noteci-nie-taki-barbarzynca-straszny... (dostęp 22 lipca 2021 r.)

Komentarze

Prześlij komentarz

Popularne posty z tego bloga

Toruń - dla lubiących wycieczki muzealne i pierogi prosto z pieca

-
Obraz
Istniało stare porzekadło, iż Gdańsk jest najbogatszy a Toruń najpiękniejszy. Czasy się zmieniły, ale tylko Toruń wciąż czaruje przybyszów swym urokiem. Warto go odwiedzić, a spacerując chociażby po starówce, wstępować po drodze do każdego napotkanego muzeum i innych ciekawych miejsc pozwalających poznać jego dzieje i postaci z nim związane. Torunia nie da się zwiedzić w jeden weekend. Można przyjechać tu na tydzień, można odwiedzać kilkukrotnie i za każdym razem korzystać z innych atrakcji. Zdecydowanie jestem zwolennikiem tej drugiej opcji jako pozwalającej za każdym razem poznawać miasto od innej strony. Sam spacer po starówce i odwiedziny w restauracji serwującej najlepsze pierogi w mieście to za mało, ale wystarcza osobom chcącym pochwalić się samą wizytą tu, czyli leniwym. Dodam jeszcze, że najlepiej przyjechać tu w sezonie letnim, gdy wszelkie placówki mają wydłużone godziny otwarcia. Znalezienie noclegu w dobrej cenie i na samej starówce nie stanowiło problemu, ale w sezonie le...
Czytaj więcej...

Studénka - cel wycieczek miłośników kolejnictwa

-
Obraz
Studénka jest moją kolejną propozycją na mini-wycieczkę. Ja polecam ją szczególnie miłośnikom kolejnictwa - sama zresztą do nich należę. Zapraszam do prezentacji miejscowości. O Studénce wspominałam ostatnio przy okazji odwiedzin Albrechtiček . Jest to małe miasto liczące ok. 10 tys. mieszkańców. Każda jego dzielnica jest zupełnie inna - częściowo przypomina wieś że względu na zabudowę w starej części oraz pola uprawne i łąki. Jest usytuowane tuż obok Chráněnej Krajinny Oblast Poodří. Główną atrakcją miasta jest zamek, w którym swą siedzibę ma Muzeum Wagonów - jedyne takie w Czechach rejestrujące ich produkcję. Mieści się ono w części budowli przypominającej wieżę. Ekspozycja mieści się na drugim i trzecim piętrze. Zwiedzanie należy zacząć od trzeciego piętra. Większość wystawy składa się z tematycznych planszy i miniatur pojazdów ukazujących w wielkim skrócie historię koła, transportu konnego, częściowo automobili i wreszcie kolejowego. Trójkołowy automobil z 1885 r. Automobil belgijs...
Czytaj więcej...

Olga Czechowa - szpieg Stalina, który był ulubienicą Hitlera

-
Obraz
Sławna, piękna, podziwiana. Jej życie wyglądało jak z bajki, choć miewała gorsze momenty - rozstanie z małą córką, kolejne rozwody. Jednak za zasłoną skrywała tajemnicę - była radzieckim szpiegiem regularnie przekazującym informacje Stalinowi o najwyższych dygnitarzach hitlerowskich Niemiec. Wczesna młodość Przyszła na świat 14 kwietnia 1897 r. w Aleksandropolu w Armenii. Imię otrzymała po ciotce - Oldze Leonardovnej-Knipper-Czechovej, słynnej aktorki. Jej rodzice, Konstantin i Luise Knipperowie, byli zrusyfikowanymi Niemcami. W 1899 r. przenieśli się do carskiego Sioła. W 1910 r.  przeprowadzili się do Petersburga. W szkole Olga radziła sobie kiepsko, jedynie z zajęć związanych ze sztuką osiągała dobre wyniki. Dlatego rodzice w 1914 r. zapisali ją do Moskiewskiego Teatru Artystycznego, gdzie kształciła się pod okiem swej ciotki. Szpieg "śpioch" W roku 1920 Olga opuszczała Związek Radziecki, oficjalnie na kilka tygodni, zostawiając w kraju byłego męża i córkę. Było to niesłyc...
Czytaj więcej...

Z biblioteczki archeolożki: A. Wójcik - "Fantazmat Wielkiej Lechii"

-
Obraz
Chyba niewiele jest osób, które nie spotkały się z terminami "Wielka Lechia", "Imperium Lechickie" czy po prostu "Lechia". Temat zyskuje na coraz większej popularności, gdyż lansowany jest jako wiedza, której nie tyle nie uczą w szkołach co wręcz zatajają ją przed społeczeństwem. Czy słusznie? Autorem książki jest Artur Wójcik - historyk uważający, że nie przejdzie do historii, a jego głównym zadaniem jest demaskowanie historycznych bzdur (a do takowych bez wątpienia "Wielka Lechia" należy). Poza tym prowadzi popularnego bloga "Sigillum Authenticum". Praca A. Wójcika jest drugim głosem rozprawiającym się w turbolechitami. Rok wcześniej zrobił to Roman Żuchowicz w książce Wielka Lechia. Źródła i przyczyny popularności..  Świadczy to dobitnie o tym, że na polskiej historiografii powstała narośl, którą trzeba zwalczać. Jej zwolennikami są osoby, które prawdopodobnie nie mają zbyt wielkiego pojęcia o historii i nie bardzo potrafią z...
Czytaj więcej...

Miejski ogród sprzed tysiąca lat odkryli polscy archeolodzy w Chartumie

-
Obraz
Już tysiąc lat temu w miastach projektowano z rozmysłem zielone przestrzenie. Mają na to dowody polscy archeolodzy, którzy natknęli się na pozostałości po ogrodzie na terenie średniowiecznego miasta Soba obok Chartumu w Sudanie. Soba znajduje się obecnie na przedmieściach Chartumu i jest jednym z największych stanowisk archeologicznych w Sudanie. W okresie od V/VI do XIII/XVI wieku była to stolica królestwa Alwa. Metropolia jest przedstawiana w źródłach pisanych jako miasto z wieloma kościołami, rezydencjami, pięknymi ogrodami i dzielnicą zamieszkałą przez muzułmanów. W 2020 r. polscy naukowcy odkryli, dzięki zastosowaniu badań geofizycznych, dwie wyraźnie odróżniające się od siebie dzielnice należące do olbrzymiego średniowiecznego miasta. Domostwa wykonywano głównie z suszonych cegieł mułowych. Badacze szacują, że miasto zajmowało nawet 200 ha. W tym roku naukowcy postanowili przeprowadzić wykopaliska w kilku najbardziej interesujących ich miejscach. W jednym z nich na mapach geofizy...
Czytaj więcej...

Urok małych miejscowości: cz. I: Muzeum Szlachty Mazowieckiej w Ciechanowie i jego oddziały

-
Obraz
To miał być zwykły wypoczynek od wszystkiego, takie nic "nierobienie" z prawdziwego zdarzenia. Pojawiło się jednak pytanie ze strony naszych gospodarzy: "A były panie na zamku w Ciechanowie?". Tak zaczęła się nieplanowana, dosłowna mini-wycieczka objazdowa. Leniuchowanie w czystej postaci nie ima się nikogo, kto lubi odwiedzać ciekawe miejsca. Nawet ucieczka na wieś oddaloną od większych miast i ze słabym dojazdem do nich nie pomoże. Każdego dnia odwiedzałyśmy jedną miejscowość. Pogoda raczej nam sprzyjała, a to bardzo ważne. Zamek Książąt Mazowieckich w Ciechanowie Pierwszym przystankiem mini-wycieczki objazdowej był Ciechanów. Miasteczko słynie z Zamku Książąt Mazowieckich , malowniczo położonym w rozlewiskach rzeki Łydynii na sztucznej wyspie. Wybudowany został przez Siemowita III ok. 1355 r. jako twierdza obronna wzorowana na warowniach z Ziemi Świętej. Jego duży pusty dziedziniec i niezachowany drewniany most o długości ok. 300 m zapewniały znakomite schronieni...
Czytaj więcej...

Ponad 2 tys. zmumifikowanych baranich głów odkryto w egipskim Abydos

-
Obraz
O niezwykłym odkryciu poinformowało w niedzielę Egipskie Ministerstwo Turystyki i Starożytności. Badania w Abydos - jednej z najstarszych starożytnych nekropolii na południu Egiptu i centrum kultu Boga Ozyrysa - prowadziła misja archeologiczna z Instytutu Badań nad Starożytnym Światem Uniwersytetu Nowojorskiego. Fot. Egipskie Ministerstwo Turystyki i Starożytności Odkryła ona ponad 2 tys. zmumifikowanych baranich głów z okresu ptolemejskiego (IV w. - 30 r. p. n. e.) a także mumie owiec, psów, dzikich kóz, krów, gazeli i mangust. Uważa się, iż były to ofiary dla faraona Ramzesa II, złożone 1000 lat po jego śmierci. Baran w starożytnym Egipcie symbolizował Chnuma - uważanego za stwórcę ludzi boga płodności. Fot. Egipskie Ministerstwo Turystyki i Starożytności Oprócz zwierzęcych mumii odkryto również pozostałości pałacu o ścianach grubości 5 metrów z czasów panowania 6 dynastii oraz kilka posągów, papirusów czy butów.
Czytaj więcej...

Po dwuletniej przerwie powróciła inscenizacja w Beleniu Zagórzycach

-
Obraz
Po dwuletniej przerwie odbyła się inscenizacja walk z września 1939 r. w Strońsku-Beleniu-Zagórzycach. Jak zawsze przyciągnęła tłumy widzów. Przez ostatnie dwa lata wspominanie walk z 4 września w tych miejscowościach miało jedynie formę nocnego upamiętnienia, a organizowało je Stowarzyszenie Historyczne Strzelców Kaniowskich. Albowiem samorząd powiatu zduńskowolskiego zawiesił ze swej strony organizację inscenizacji. Od tego roku głównym gospodarzem wydarzenia jest samorząd województwa łódzkiego i Łódzki Dom Kultury. Wydarzenie odbyło się w ramach projektu "Łódzkie Pamięta". Jeżeli ktoś dotąd nie miał okazji zobaczyć tej inscenizacji, odbywającej się od 2005 r. - warto wybrać się tam w przyszłym roku. Jak zawsze odbyła się z niemałym rozmachem a i ukształtowanie terenu tworzy swoisty amfiteatr, dzięki któremu publiczność ma dobry widok. Wydarzeniu towarzyszy piknik historyczny: zabytkowe pojazdy wojskowe, dioramy grup rekonstrukcyjnym, kiermasz książek, stoiska kół gospodyń ...
Czytaj więcej...

W Sławkowie odkryto fundamenty kościoła opisywanego przez Długosza

-
Obraz
Fundamenty średniowiecznego kościoła pod wezwaniem Jana Chrzciciela odkryto podczas prowadzonych prac konserwatorskich przy Kaplicy św. Jakuba w Sławkowie. O kościele tym wspominał kronikarz Jan Długosz. "To wielka radość, czekaliśmy na to 50 lat, bo wiedzieliśmy mniej więcej, gdzie znajdował się ten kościół. Podczas prac budowlanych natrafiono na szeroki mur zbudowany na zaprawie wapiennej. Po nitce do kłębka odkryliśmy cały rzut tego kościoła" – przekazał archeolog dr Jacek Pierzak. Kościół ufundował biskup krakowski Jan Muskata (ok. 1250–1320) na przełomie XIII i XIV w. Obiekt służył wiernym do 1455 r. "Wtedy to oddziały zaciężne, walczące podczas wojny trzynastoletniej u boku Kazimierza Jagiellończyka z Krzyżakami nie otrzymały żołdu. Wracając do domu żołdacy pod dowództwem Jana Świeborowskiego +rekompensowali+ to sobie grabiąc i niszcząc tereny, przez które przejeżdżali. Spalili wówczas Czeladź, zniszczyli kościół w Sławkowie, ukradli 100 koni z kopalni olkuskich, k...
Czytaj więcej...

Urok małych miejscowości: cz. III: Opinogóra - perełka Północnego Mazowsza

-
Obraz
To miał być zwykły wypoczynek od wszystkiego, takie nic "nierobienie" z prawdziwego zdarzenia. Pojawiło się jednak pytanie ze strony naszych gospodarzy: "A były panie na zamku w Ciechanowie?". Tak zaczęła się nieplanowana, dosłowna mini-wycieczka objazdowa. Skoro już każdego dnia odwiedzałyśmy któreś z lokalnych muzeów (w Ciechanowie i Gołotczyźnie ), to zdecydowałyśmy się na wypad do Opinogóry. Mała miejscowość z dala od dużych ośrodków miejskich skrywa piękny park z pałacem, w którym mieści się siedziba  Muzeum Romantyzmu . Już wcześniej odwiedzałyśmy to magiczne miejsce, ale przyznać musimy, że Opinogóra należy do naszych ulubionych miejsc spędzania wolnego czasu, chociaż wspólnie nie zaglądamy tam zbyt często. Trzeba przyznać, iż przypałacowy park zachwyca o każdej porze roku, a pamiątkowe zdjęcie na tle pałacu jest obowiązkowe.   Zaczęłyśmy od spaceru. W ptaszarni można obserwować rzadkie gatunki ptaków. Przechadzając się dalej, byłyśmy zawiedzione widząc, że ...
Czytaj więcej...