Gigantyczna powódź rodem z opisu biblijnego potopu ukształtowała współczesny krajobraz ziemi suwalskiej

-
To była jedna z pięciu znanych megapowodzi, jakie miały miejsce w historii świata. Jej przyczyną było ocieplanie się klimatu pod koniec jednej z epok lodowcowych w Europie, ok. 15-17 tys. lat temu. Jej ślady są widoczne do dziś w okolicach Suwałk.


Lądolód pokrywający wówczas rozległe rejony północnej Polski mógł liczyć grubość 2-3 km. Woda z topniejącego lodu gromadziła się tuż pod jego powierzchnią lub na niej. Tworzyły się gigantyczne jeziora. Do omawianej powodzi doszło wtedy, gdy w dnie takiego jeziora, mogącego mieć nawet 30 km2, powstała szczelina. Woda uchodziła z niego z prędkością ok. 55 km/h. Powódź niosła ze sobą ok 2 mln3 wody na sekundę. To 10 razy więcej niż przepływ Amazonki.

 Odkrycia dokonali badacze z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu podczas analizy lidarowej mapy terenu Suwałk. Widoczne formy w terenie przypominały olbrzymie riplemarki, które często tworzą się na dnie rzek. Odkrycie, że ta powódź miała miejsce, wyjaśnia pochodzenie pradolin w Europie: Warszawsko-Belińskiej, Toruńsko-Eberswaldzkiej, które powstały własnie poprzez przepływ ogromnych ilości wody.

 Bibliografia:

 Tomala L., Odkrycie badaczy z UMK: Unikalny krajobraz w rejonie Suwałk powstał przez gigantyczną powódź, "Pap.pl" z dnia 29 maja 2019 r., https://www.pap.pl/aktualnosci/news%2C460910%2Codkrycie-badaczy-z-umk-unikalny-krajobraz-w-rejonie-suwalk-powstal-przez (dostęp 2 czerwca 2019 r.)

Komentarze

Prześlij komentarz

Popularne posty z tego bloga

Czeskie zamki z polskim akcentem

-
Obraz
Bravantice to mała miejscowość położona ok. 20 km od Ostrawy. Czy warto ją odwiedzić? Pogoda na wypady rowerowe zaczęła dopisywać. Rozpoczęłam więc sezon od zwyczajnej przejażdżki. Bravantice były miejscowością, w której miałam jedynie zrobić krótki odpoczynek i po prostu zawrócić. Przypadkiem odboczyłam w małą uliczkę. Moim oczom ukazały się dwa niszczejące pałace. To, co daje się zauważyć, to pierwotny obronny charakter tego miejsca. Mimo iż teren jest uporządkowany i wygląda na zadbany, to zewnętrzny wygląd pałaców jest co najmniej opłakany. Sypiące się tynki, zawłaszcza przy gruncie, są efektem wieloletnich zaniedbań i braku zabezpieczenia przed wilgocią. Albowiem dotychczasowi, prywatni właściciele, nie byli zainteresowani ich remontem. Stary Zamek renesansowy wzniesiono w miejscu pierwotnej twierdzy wodnej. Do dziś jest otoczony częściowo fosą i wałem na którym znajdowały się niegdyś rondle będące elementami fortyfikacji. Przedstawię krótko dzieje Bravantic (Brabantic) (od niemie...
Czytaj więcej...

Pod dawnym kościołem ewangelickim w Sierakowie odkryto kryptę ze szczątkami Piotra Mikołaja von Gartenberga

-
Obraz
W maju tego roku w Sierakowie (woj. wielkopolskie) rozpoczęto prace związane z odbudową zabytkowego kościoła ewangelickiego. Ma w nim powstać Muzeum Rybactwa Śródlądowego. Archeolodzy badający teren inwestycji dokonali ciekawego odkrycia. Kościół ewangelicki w Sierakowie, stan na koniec lat 90. XX w., fot. Roweromaniak, CC BY-SA 2.5 O tym, że akurat dawny właściciel Sierakowa, Piotr Mikołaj von Gartenberg, mógł zostać pochowany w kościele ewangelickim pozostawało w sferze spekulacji. Albowiem zbór nie posiadał nawet piwnic. Przy okazji prac archeologicznych, prowadzonych przy rozbiórce zniszczonej świątyni, natrafiono na kryptę pogrzebową. Wybudowano ją centralnie przed ołtarzem, jej wymiary wynoszą 175x290 cm. W czwartek 23 lipca archeolodzy za pomocą kamery wpuszczonej przez odwiert dokonali rozpoznania wnętrza. Krypta nie była naruszona, lecz widać odciśnięty na niej czas. Znajdująca się we wnętrzu trumna jest zapadnięta i przywalona deskami, które pierwotnie służył...
Czytaj więcej...

Kości i łańcuchy egzekucyjne ze Wzgórza Szubienicznego w Żaganiu k/ Zielonej Góry

-
Dwa łańcuchy egzekucyjne sprzed kilkuset lat znaleźli archeolodzy w czasie wykopalisk w obrębie szubienicy w Żaganiu (Lubuskie). Zdaniem odkrywców tego typu zabytki są bardzo rzadko odkrywane na terenie Polski. Badacze wydobyli też kilka tysięcy fragmentów kości. Szubienica funkcjonowała w Żaganiu od XVI do XVIII w. Naukowcy szacują, że w sumie pozbawiono tam życia kilkadziesiąt osób. Skazańców wieszano lub ścinano. W tym roku w czasie wykopalisk uwagę archeologów przykuło znalezisko w postaci dwóch łańcuchów egzekucyjnych. "Z jednego z nich zachowało się zaledwie pojedyncze ogniwo, ale drugi składający się z już czterech jest najprawdopodobniej kompletny. Łańcuchy egzekucyjne należą do niezwykle rzadkich znalezisk, dotychczas z terenu Polski znane są jedynie dwa kompletne tego typu przedmioty" - opowiada PAP kierownik projektu badawczego, dr Daniel Wojtucki z Uniwersytetu Wrocławskiego. Do czego służyły łańcuchy? Stosowano je zamiast sznura w czasie egzekucji. Po jej...
Czytaj więcej...

II Rajd szlakiem wojny minowej nad Rawką - relacja

-
Obraz
Rajd został zorganizowany z inicjatywy Stowarzyszenia "Inicjatywa Ziemi Bolimowskiej". Łączy formę pieszych wycieczek z żywą lekcją historii. Rajd odbył się w dniu 28 maja w miejscowości Joachimów-Mogiły k/Bolimowa. Każdy z uczestników otrzymywał pamiątkową przypinkę oraz pocztówki z reprodukcjami zdjęć wykonanych przez walczących żołnierzy na istniejącym tu ponad 100 lat temu froncie. Istniała też możliwość zakupu na DVD filmu "Obłoki śmierci", ukazującego pierwszo-wojenne walki w tej okolicy. Ze względu na pogodę wzięło w nim udział ok. 40 osób, nie licząc oczywiście rekonstruktorów. Na uczestników czekały na ok. 10-kilometrowej trasie mini-inscenizacje. Przewodnikiem był Piotr Moskwa - wiceprezes stowarzyszenia. Piotr Moskwa, członek Stowarzyszenia"Inicjatywa Ziemi Bolimowskiej" barwnie opowiadał o pierwszo-wojennych walkach Marsz rozpoczął się przy wiacie leśnej nieopodal Pomnika Powstańców Styczniowych. W niewielkiej odległości od tego miejsca znajduj...
Czytaj więcej...

W Assuanie odkryto skrytkę z 35 mumiami

-
W ostatnim czasie archeolodzy pracujący w Egipcie nie narzekają na brak ciekawych odkryć. W lutym świat obiegła informacja o znalezieniu grobu z 50 mumiami, a na początku kwietnia - mumiach mysz! W minioną środę natomiast Ministerstwo Starożytności podało do informacji odkrycie skrytki z 35 mumiami w Assuanie. Badania prowadzone były pod kierunkiem  Patrizii Piacentini, profesor egiptologi. Grobowiec datuje się na okres ptolemejski (332 r. p. n. e. - 395 r. n. e.). W pomieszczeniu, w którym znajdowało się 31 mumii, znaleziono również wazy zawierające bitumin oraz lniane nosze z drewna palmowego. Mumie dzieci złożone były osobno w bocznej niszy. Ze wszystkich najlepiej zachowały się tylko dwie uważane za matkę z dzieckiem, pozostałe są uszkodzone. Grobowiec został splądrowany już w starożytności. W grobowcu złożono również maski, statuetki i kartonaże. Hieroglify znajdujące się na jednej z trumien podają informację, że grobowiec należał do Tjit. Piacentini zaznaczyła, że jest ...
Czytaj więcej...

Dolnośląskie/ Średniowieczne kurhany odkryte obok pradziejowego grobowca

-
Dwa kurhany ze wczesnego średniowiecza odkryli archeolodzy pracujący w Muszkowicach (woj. dolnośląskie). Sporym zaskoczeniem jest, jak mówią, ich lokalizacja w sąsiedztwie megalitycznego grobowca sprzed ponad 4,5 tys. lat. O odkryciu kilkunastu nieznanych nekropolii z okresu neolitu, czyli nawet sprzed około 4,5 lat, archeolodzy poinformowali na początku 2013 r. Wszystkie znajdowały się w Lesie Muszkowickim (nieopodal Ząbkowic Śląskich, w nadleśnictwie Henryków). Przed 2013 r. wiedziano jedynie o siedmiu z nich. W br. w czasie badań jednej z nich w Muszkowicach archeolodzy dokonali niespodziewanego odkrycia - do monumentalnego grobowca przylegały dwa niewielkie koliste kurhany. "Badania archeologiczne, prowadzone w różnych miejscach naszego kraju, potwierdzają wykorzystywanie cmentarzysk przez długie stulecia, od pradziejów po wczesne średniowiecze. Jednak mało jest tak ewidentnych i dobrze zachowanych przykładów - zwłaszcza w postaci konstrukcji, widocznych nad powierzchni...
Czytaj więcej...

Rowerem po Puszczy Bolimowskiej czyli piękne krajobrazy z historią w tle (cz. I)

-
Obraz
Każdy znajdzie tu coś dla siebie: miłośnicy kolarstwa, przyrodnicy, geolodzy, historycy... Zwłaszcza ci ostatni. Albowiem piękne, dosyć różnorodne krajobrazy kryją pozostałości pierwszo-wojennego frontu, który obecnie poprzecinany jest wieloma trasami rowerowymi. Przejażdżka rowerem po Puszczy Bolimowskiej jest wspaniałym pomysłem na aktywne spędzenie dnia. Pełno tutaj traktów, dróżek i ścieżek oraz miejsc do odpoczynku. O znacznych walorach przyrodniczych może przekonać się każdy, kto przyjechał w ten rejon chociażby na spływ kajakowy rzeką Rawką. Trudno polecić punkt, z którego można by rozpocząć rajd pieszy czy rowerowy. Tak naprawdę każdy jest dobry, a ja osobiście nigdy nie trzymałam się nawet wytyczonych szlaków. Jednakże jeżeli ktoś nastawiony jest na bardziej rekreacyjny wypoczynek i okazyjne odwiedzanie zabytków, w tym szukanie śladów I wojny światowej, najlepiej wycieczkę rozpocząć od miejscowości Rawka lub Radziwiłłów. Łatwo podjechać tu za pomocą kolei z co bardziej odległy...
Czytaj więcej...

Polscy archeolodzy odnaleźli legendarny skarb Templariuszy. Okrzyknięto to największą sensacją archeologiczną XXI w.

-
Obraz
Zakon Templariuszy słynął z posiadania niewyobrażalnych bogactw. To one stały się dla nich zgubą. Zakon Templariuszy utworzono w XII w. podczas krucjat do Ziemi Świętej. Odtąd stopniowo gromadził majątek. Nawet udzielił pożyczki królowi francuskiemu, Filipowi Pięknemu. To był dla Zakonu początek końca. Król bowiem nie miał ochoty spłacać zadłużenia.  Ostatecznie w 1312 r. doprowadzono do kasacji Zakonu, ale w żadnej z siedzib nie znaleziono żadnych skarbów. Przez wieki wokół niego narosło wiele legend. Istniały przypuszczenia, że skarb mógł zostać ukryty w Polsce. Niezależne Stowarzyszenie Archeologów Polskich pod kierunkiem wnuka słynnego Pana Samochodzika, dr Tomasza Nienackiego przeanalizowało jeszcze raz XIV-wieczne poszlaki, które doprowadziły ich do małej pomorskiej miejscowości, w której wybudowano kościółek dokładnie rok przed słynną kasacją. Informacja o tym pojawia się we francuskiej kronice anonimowego mnicha, który żył na przełomie XIII i XIV w. Dzięki badaniom georadar...
Czytaj więcej...

"Złota Parada Faraonów" przeszła ulicami Kairu

-
Obraz
 W minioną sobotę ulicami Kairu przeszła "Złota Parada Faraonów". Była ona formą uroczystego przeniesienia 22 władców starożytnego Egiptu do nowoutworzonego Narodowego Muzeum Cywilizacji Egipskiej. Paradę transmitowano na żywo. Każdego z władców transportowano do nowej placówki w specjalnym ozdobnym pojeździe wypełnionym azotem. Organizatorom przyświecał cel promowania Narodowego Muzeum Cywilizacji Egipskiej i ratowanie podupadłego w ostatnim czasie sektora turystyki stanowiącego jednego z głównych źródeł dochodów państwa. Władców transportowano według kolejności ich panowania. Jako pierwszego w orszaku przewieziono Sekenenrego Tao II panującego w XVI w. p. n. e. a jako ostatniego Ramzesa IX panującego w XII w. p. n. e. Mumie zostaną umieszczone w specjalnym pomieszczeniu o wystroju przypominającym Dolinę Królów, udostępnionym dla zwiedzających od 18 kwietnia.
Czytaj więcej...

W Hiszpanii znaleziono obozowisko Neandertalczyków sprzed ok. 120 tys. lat

-
Obraz
Na wschodzie Hiszpanii archeolodzy natrafili na pozostałości obozowiska neandertalczyków. Według wstępnych szacunków dzisiejszą prowincję Alicante nasi wymarli krewni zamieszkiwali przed ponad 120 tysiącami lat. Stanowisko archeologiczne, na którym natrafiono na ślady aktywności neandertalczyków, znajduje się w gminie Aspe na terenie parku przyrody Los Aljezares. Było to obozowisko, które funkcjonowało na otwartej przestrzeni. Badania tego miejsca na terenie dzisiejszego w Los Ajezares trwają od lipca 2021 r. - poinformował zespół archeologów z Uniwersytetu w Walencji. W badaniach uczestniczyli też eksperci z uniwersytetów w Alicante i francuskim Montpellier, a także pracownicy Muzeum Archeologicznego w Bilbao. Pierwsza rekonstrukcja Neandertalczyka autorstwa Hermanna Schaaffhaesena Kierujący pracami prof. Aleix Eixea podkreśla znaczenie odkrycia. Jak mówi, większość badań dotyczących życia neandertalczyków opierało się dotąd głównie o znaleziska w jaskiniach. Badacz podkreślił, że odk...
Czytaj więcej...